* Các bệnh lý gia tăng khi trời lạnh:
1. Bệnh đường hô hấp: Triệu chứng phổ biến thông thường là ho, sốt, mệt mỏi tuy nhiên các trường hợp nghiêm trọng hơn gây khó thở, suy hô hấp thậm chí tử vong.
2. Bệnh tim mạch: khi cơ thể tiếp xúc với nhiệt độ lạnh đột ngột làm các mạch máu co thắt đột ngột dẫn tới tăng huyết áp tăng nguy cơ đột quỵ não, nhồi máu cơ tim,...
3. Bệnh cơ xương khớp: trời lạnh có thể làm trầm trọng thêm các cơn đau khớp, đặc biệt là ở những người mắc bệnh viêm khớp hoặc thoái hóa khớp. Cảm giác đau và cứng khớp làm ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống và giảm khả năng vận động của người cao tuổi.
4. Các bệnh về chuyển hoá: thời tiết lạnh và xấu nên chúng ta thường ưa thích ở trong nhà nên dẫn tới lối sống tĩnh lại, giảm vận động hơn từ đó tăng nguy cơ thừa cân, béo phì, rồi loạn mỡ máu, đái tháo đường.
5. Các vấn đề về tâm lý: sự thay đổi nhịp ngày/ đêm trong mùa đông cũng gây ảnh hưởng đến nhịp sinh học của cơ thể gây ảnh hưởng đến não bộ làm tăng nguy cơ các bệnh lý cảm giác cô đơn, buồn chán…
6. Tăng nguy cơ ngã, chấn thương: suy giảm vận động cùng thời tiết xấu (ẩm ướt, trơn trượt,...) làm tăng nguy cơ ngã, chấn thương.
* Để giúp người cao tuổi vượt qua mùa lạnh an toàn, chúng ta cần chú ý một số biện pháp chăm sóc sức khỏe cụ thể:
1. Giữ ấm cơ thể và chú ý môi trường sống
Trang phục: Mặc đủ ấm, dùng khăn quàng, mũ len, tất và khẩu trang khi ra ngoài để bảo vệ đường thở.
Phòng ngủ: Giữ phòng kín gió, ấm áp, nhiệt độ lý tưởng khoảng 25-28°C.
Thói quen khi ngủ dậy: Không bật dậy ngay. Nên nằm yên, xoa nóng bàn tay, thái dương, vành tai và vùng cổ để cơ thể thích nghi với nhiệt độ.
Vệ sinh cá nhân: Tắm nước ấm nơi kín gió; không tắm quá lâu hoặc tắm muộn sau 21h để tránh sốc nhiệt.
2. Chế độ Dinh dưỡng và Sinh hoạt
- Ăn thức ăn nóng, đủ 4 nhóm chất (tinh bột, đạm, béo, vitamin). Tránh đồ ăn lạnh.
- Uống đủ nước ấm; tránh tuyệt đối rượu bia và các chất kích thích.
- Vận động: Tập thể dục nhẹ nhàng để tăng sức đề kháng, nhưng không ra ngoài khi trời quá lạnh hoặc gió mạnh (đặc biệt từ 21h đến 6h sáng).
- Vệ sinh: Súc miệng nước muối thường xuyên, rửa tay bằng xà phòng để diệt khuẩn.
3. Phòng bệnh và theo dõi sức khỏe
Đối với bệnh mãn tính: Kiểm soát chặt chẽ huyết áp, tim mạch, xương khớp và tuân thủ dùng thuốc theo chỉ định.
Tiêm phòng: Tiêm vắc-xin cúm đối với người cao tuổi là cách tốt nhất để tăng cường hệ miễn dịch.
Tầm soát: Theo dõi huyết áp thường xuyên (kể cả người trẻ).
Cấp cứu: Đến ngay cơ sở y tế nếu có biểu hiện: đau đầu, chóng mặt, tức ngực, khó thở, tê bì chân tay, ho, sốt hoặc các triệu chứng như run rẩy, kiệt sức, lơ mơ…
4. An toàn khi sưởi ấm (Phòng độc khí CO)
Tuyệt đối không: Dùng than củi, than tổ ong để sưởi trong phòng kín.
Đối với thiết bị điện: Không để quạt sưởi, đèn sưởi quá gần người già và trẻ em; kiểm tra kỹ chăn điện trước khi dùng.
Chăm sóc sức khoẻ người cao tuổi không chỉ là trách nhiệm của gia đình mà còn là sự quan tâm của cộng đồng. Hãy cùng nhau bảo vệ sức khoẻ của những người thân yêu trong mùa đông này./.
Lan Oanh